Voor goed waterbeheer betaalt Nederlandse burger nog geen 50 cent per dag

19 sept. 2017 – De Nederlandse burger betaalt nog geen 50 cent per dag om beschermd te zijn tegen overstromingen, voor de bewoonbaarheid in een lage delta, voor de bescherming van drinkwaterbronnen, voor de zuivering van het afvalwater en voor een goede waterkwaliteit. Prof. Marleen van Rijswick legt uit waarom het Nederlandse systeem een goed systeem is.

Waterschapslasten stegen 2,3% in 2016

19 sept. 2017 – Vandaag publiceerde NU.nl een bericht dat de waterschappen 60 miljoen euro méér aan heffingen hebben opgelegd. Als men dat nieuwsbericht vluchtig leest, dan krijgt men niet de indruk dat dat goed nieuws is. Het tegendeel is echter waar! Ik zal uitleggen waarom.

Eerst het oorspronkelijke nieuwsbericht: De Nederlandse waterschappen hebben samen in 2016 voor meer dan 2,7 miljard euro aan heffingen opgelegd. Dat is 2,3 procent meer dan in 2015. Het totaalbedrag lag vorig jaar 60 miljoen euro hoger dan het jaar ervoor en de waterschappen verwachten dat er in 2017 nog eens 26 miljoen euro bijkomt (1,2%). Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) dinsdag. Het CBS heeft de jaarrekening van de 22 waterschappen doorgenomen.

Watersnoodramp in Zeeland in 1953

Waterschapsbelastingen gebaseerd op droge voeten en het zuiveren van rioolwater

De inkomsten van de waterschappen vallen uiteen in twee delen, die samenhangen met hun twee hoofdtaken. De ene taak is het beheren van het watersysteem, kort gezegd het zorgen voor droge voeten. De andere taak is de afvalwaterzuivering. Heffingen die samenhangen met het watersysteembeheer brachten vorig jaar 1,4 miljard euro in het laatje, de overige 1,3 miljard kwam uit de zuiveringsheffingen.

Het beeld verschilt wel sterk per waterschap, al naar gelang de geografische ligging. Zo legde het hoogheemraadschap van Delfland in totaal 136 miljoen euro aan heffingen op die te maken hadden met afvalwaterzuivering en maar 100 miljoen in het kader van het systeembeheer. Dat is te verklaren door de aanwezigheid van twee grote afvalwaterzuiveringsinstallaties in het gebied.

Wat betekenen deze cijfers nu? Het Nederlandse waterbeheer kost 2.7 miljard euro per jaar. Deelt men dat bedrag door 17 miljoen burgers dan kost het waterbeheer iedere burger (gemiddeld) 158 euro per jaar, nog geen 50 cent per dag! Daarmee voorkomen we overstromingen, ziektes door verontreinigd water en beschermen we onze drinkwaterbronnen.

Watersnoodramp in Houston, Texas in 2017

Solidariteit, profijt en preventie

Nederland kiest een aanpak die gericht is op preventie: we voorkómen liever overstromingen, wateroverlast en verontreiniging dan dat we achteraf de schade vergoeden (of dat nu door de overheid of door verzekeringen gebeurt). Daarnaast baseren we de financiering op een mix van solidariteit en profijt. Diegenen die verontreinigen dienen in beginsel daarvoor te betalen en ook diegenen die baat hebben bij het waterbeheer betalen daar in beginsel voor. Tegelijkertijd speelt solidariteit een belangrijke rol: iedereen is Nederland kan rekenen op een basisveiligheids-niveau. Binnen het beheergebied van een waterschap betaalt iedereen mee aan het waterbeheer. Sterke schouders dragen zwaardere lasten. Diegenen die echt niet kunnen betalen kunnen om kwijtschelding van (een deel van) de waterschapslasten verzoeken.

Het is ongetwijfeld waar dat de financiering van het Nederlandse waterbeheer verder geperfectioneerd kan worden. Over het algemeen moet echter worden geconcludeerd dat we in grote lijnen een robuust systeem hebben. Als men andere nieuwsberichten leest over de enorme schade die gepaard gaat met overstromingen en wateroverlast en waarbij slachtoffers afhankelijk zijn van verzekeraars, hulpacties of liefdadigheid om hun leven na een overstroming weer op orde te krijgen, dan is er toch veel te zeggen voor het Nederlandse beleid dat gericht is op het voorkomen van problemen in plaats van deze achteraf op te lossen.

Daar heb ik elke dag wel 50 cent voor over. En ook wel 60 of 70 cent.

Marleen van Rijswick

(Opiniebijdrage op persoonlijke titel)

Marleen van Rijswick is hoogleraar Europees en Nationaal Waterrecht aan de Universiteit van Utrecht. Zij houdt zich in het bijzonder bezig met de vraag hoe het recht kan bijdragen aan een billijk en duurzaam waterbeheer. De leerstoel wordt financieel ondersteund door de Stichting Schilthuisfonds.

 

Doe je ook mee?

De AWP zoekt mensen met hart voor water, die willen meedenken over oplossingen voor waterproblemen.

Met jouw bijdrage van € 20, - per jaar steun je ons!

Word lid!

Laatste nieuws en opiniestukken

Waterschapslasten oneerlijk verdeeld, vindt de AWP

Opinie 7 sept 2019 - De AWP pleit voor een eerlijker verdeling van de waterschapslasten. Het enorme pakket aan aanpassingen dat de Unie van Waterschappen i...

Koninklijke onderscheiding voor Jan van Oorschot

Nieuws 26 april 2019 - AWP-bestuurder mr. Jan van Oorschot werd vandaag verrast met een Koninklijke onderscheiding. Burgemeester drs. K. Loohuis van Hoogevee...

Overgebleven medicijnen gaan niet in het toilet

Nieuws 12 april 2019 - Uit een grote enquête blijkt dat overgebleven* medicijnen vrijwel nooit door het toilet gespoeld worden. Inspanningen om oude medic...